Talentcoach over het mentale aspect van een carrièreswitch:
‘Vooral een helder beeld van een branche helpt bij twijfel en onzekerheid’

Of je nu uit eigen beweging een carrièreswitch overweegt of er door omstandigheden toe genoodzaakt bent: de mentale uitdaging rondom een functie- of branchewissel wordt kleiner wanneer een realistisch beeld van de nieuwe situatie ontstaat. Dat stelt Marie-Christine van Rijswijk, talentcoach van het Werkcentrum Midden-Brabant. “Veel informatie verzamelen, maar ook praktijkervaring opdoen en jezelf kritische vragen stellen leidt tot een weloverwogen besluit en geeft vertrouwen. En met een helder, compleet beeld voel je beter wat die nieuwe richting qua motivatie met je doet. Dat alles kan veel angst of onzekerheid rondom een keuze wegnemen.”

Verandering? Die moet uit de eigen motivatie voortkomen om te slagen, zo weet Marie-Christine. Daarom vindt ze het ook zo belangrijk dat mensen breed onderzoeken of een bepaalde functie of branche bij ze past. “Wil iemand iets écht heel graag, dan is het vaak gewoon mogelijk. Ook bij angst of onzekerheid.” Dat onderzoeken kan via workshops, opdrachten en praktijkervaring. “Maar bijvoorbeeld ook door uitgebreid stil te staan bij de praktische zaken – zowel de voordelen als de minder aantrekkelijke kanten – van een andere branche of beroep.”

Juist als iemand een heel volledig beeld van een bepaald beroep heeft, gebeurt er soms namelijk iets moois, vertelt de talentcoach uit ervaring. “Iemand die een overstap naar de zorg overweegt, voelt dan bijvoorbeeld: zaken als onregelmatige werktijden of de zware mentale belasting vind ik helemaal niet erg, want dit werk vind ik écht leuk en betekenisvol. Op die manier krijgt een persoon dus steeds meer de bevestiging van wat die misschien al voelde of dacht, wordt de keuze makkelijker, neemt het enthousiasme toe en neemt de onzekerheid af.”

Omgaan met onzekerheid
Niet iedereen kent onzekerheden tijdens een traject rondom een banenswitch, weet Marie-Christine te vertellen. Toch is het gros van de mensen die zij voor Werkcentrum Midden-Brabant begeleidt bekend met enige vorm van angst voor het onbekende. “Over het algemeen denken jongeren vaak wat makkelijker en zijn zij minder onzeker op dit vlak. Maar zodra er sprake is van een hypotheek of andere financiële verplichtingen, worden mensen duidelijk voorzichtiger. Begrijpelijk, want zo’n switch is natuurlijk best iets groots. Daarom zijn onder meer experts van de gemeente en het UWV aan ons traject verbonden en leggen we veel uit over groeimogelijkheden, subsidies en opties om bijvoorbeeld een tijdelijk verlies aan inkomsten op te vangen.”

De aanwezigheid van onzekerheid of terughoudendheid rondom een overstap zegt overigens niets over de slagingskans van een transfer, zo benadrukt de talentcoach. “De angst voor het onbekende en een carrièreswitch kunnen prima naast elkaar bestaan. Sommige mensen hebben gewoon wat meer begeleiding nodig bij voelen dat ze iets kunnen, en bij het loslaten van die onzekerheid. Ik merk wel dat voor de meeste mensen die wij helpen vooral het meelopen in de praktijk een belangrijke stap in het proces is. Wil je bijvoorbeeld heel graag de metaalsector in, maar ben je erg prikkelgevoelig, dan moet je echt ervaren of het werken in zo’n omgeving bij je past. Dat kan dan dé manier zijn om onzekerheid weg te nemen.”

Definitief doorhakken
Onzekerheid wegnemen en duidelijkheid scheppen kan betekenen dat soms de switch uiteindelijk niet wordt doorgezet, zo verduidelijkt de talentcoach. “De conclusie kan namelijk ook zijn dat het nog te vroeg is, omdat iemand er mentaal of fysiek nog niet klaar voor is. Dat de beoogde sector toch niet aansluit. Of dat vooral het bedrijf waarvoor iemand werkte niet meer matcht met de persoon in kwestie. Dat is óók goed. Dat soort inzichten, daar heb je echt wat aan. Wij schetsen perspectieven, maken zaken concreet en laten kandidaten ervaring opdoen, waardoor ze weloverwogen kunnen beslissen.”

Een mooie manier om je eigen zoektocht richting te geven en onzekerheden af te pellen? Marie-Christine roept vooral op tot ‘onderzoeken zonder oordeel’. “Veel mensen denken meteen: ik heb hier niet het juiste diploma voor, ik ben te oud of ik ben bijvoorbeeld helemaal niet technisch, terwijl ze dat eigenlijk wel degelijk zijn. Sta dus eens stil, doe je ogen dicht, en bedenk: waar werd ik als kind blij van en waar word ik tegenwoordig blij van? Wat vind ik in mijn huidige werk leuk of minder leuk om te doen? Waar word ik écht enthousiast van? Of waar ben ik goed in? Daarmee kom je veel verder dan wanneer je in beperkende gedachten denkt.”

Onderzoeken zonder oordeel
Jezelf kritische vragen stellen, en heel open vanuit je werkelijke competenties denken dus. “En zo veel mogelijk informatie vergaren en praktijkervaring opdoen, om vervolgens een doordachte keuze te kunnen maken”, zo laat de expert weten. “Dat maakt dat het proces mentaal gezien veel minder belastend is.”

Ook interesse in een oriëntatietraject via Werkcentrum Midden-Brabant? Marie-Christine en haar collega’s helpen je graag verder. Lees meer over Oriëntatie naar werk.